Kopia zapasowa w chmurze: jak wybrać usługę po kryteriach

Awatar Piotr Zarzycki

6 min czytania

Dysk zewnętrzny i laptop na biurku, w tle router z migającymi diodami

Zanim przeczytasz

Kopia zapasowa w chmurze to nie synchronizacja. Wybierz usługę, która trzyma historię wersji plików, szyfruje dane przed wysyłką i pozwala odtworzyć cały zbiór w czasie, który zniesiesz. O wyborze rozstrzyga ilość danych i prędkość łącza wysyłania: przy kilku TB dołóż kopię lokalną, bo chmura ma być jednym z miejsc w zasadzie 3-2-1. Ten serwis jest niezależnym poradnikiem i niczego nie sprzedaje.

  • Dlaczego: synchronizacja przenosi także skasowane pliki
  • Liczby: zasada 3-2-1 (3 kopie, 2 nośniki, 1 poza domem)
  • Jak: policz GB i łącze, włącz szyfrowanie, ustaw harmonogram
  • Uwaga: przetestuj przywrócenie jednego pliku

Czym kopia zapasowa w chmurze różni się od synchronizacji?

Synchronizacja odbija stan plików na wszystkich urządzeniach, więc razem ze zmianami propaguje usunięcia. Backup w chmurze przechowuje na serwerach dostawcy kolejne wersje plików niezależnie od tego, co dzieje się z oryginałem. Dropbox, Dysk Google, OneDrive i iCloud służą głównie do synchronizacji, a kopia zapasowa ciągle lub okresowo kopiuje wybrane foldery (testoria.pl).

Skutek jest praktyczny: w pełni zsynchronizowane konto może nie mieć żadnego niezależnego punktu przywracania. Skasujesz plik na laptopie, a po chwili znika też z telefonu i z konta w przeglądarce. Sprawdź więc jedno: czy po skasowaniu pliku na komputerze da się go wyciągnąć za tydzień.

Synchronizacja Kopia zapasowa
Cel dostęp do tych samych plików na wielu urządzeniach odtworzenie plików po awarii lub pomyłce
Usunięcie pliku znika wszędzie zostaje w historii wersji
Starsze wersje zwykle krótko lub wcale podstawa usługi, z określoną retencją
Zakres wybrany folder synchronizowany wybrane foldery lub cały dysk

Czy Dysk Google, OneDrive i iCloud to kopia zapasowa?

Tylko w ograniczonym stopniu. To usługi synchronizacji, więc pełną ochronę dają dopiero wtedy, gdy włączysz historię wersji i dodasz osobną kopię, której zmiany z komputera nie dosięgają.

Jakie kryteria zdecydują o wyborze usługi?

Wybór sprowadza się do siedmiu kryteriów. Dwa pojęcia pomagają je ocenić: RPO to ile danych możesz stracić, czyli jak często powstaje kopia, a RTO to jak długo czekasz na powrót do pracy po awarii.

  1. Historia wersji i retencja: jak długo dostawca trzyma zmienione i skasowane pliki.
  2. Szyfrowanie po stronie klienta: dane są szyfrowane przed wysyłką, a klucz masz ty.
  3. Zakres kopii zapasowej plików w chmurze: wybrane foldery czy cały dysk.
  4. Czas przywracania: ile zajmie pobranie całego zbioru przy twoim łączu.
  5. Limit i cena przy twoim zbiorze, liczone w skali roku.
  6. Lokalizacja serwerów w UE.
  7. Wsparcie dla twojego systemu operacyjnego.

1. Historia i retencja wersji

Im dłużej dostawca trzyma skasowane i zmienione pliki, tym później możesz zauważyć pomyłkę i jeszcze ją cofnąć. Sprawdź, ile dni lub wersji obejmuje retencja w twoim planie i czy skasowany plik zostaje w historii, czy znika razem z oryginałem.

2. Szyfrowanie i kontrola klucza

Szyfrowanie po stronie klienta ogranicza dostawcy dostęp do treści plików, bo klucz zostaje u ciebie. Ma to cenę: utrata klucza oznacza utratę danych, więc zapisz go poza komputerem, który kopiujesz. Czy dana usługa oferuje taki tryb, potwierdź w jej dokumentacji, zanim wpłacisz pierwszą opłatę.

3. Czas przywracania i łącze

Pobranie całego zbioru trwa mniej więcej tyle, ile jego wysłanie, a przy dużych bibliotekach liczy się to w dobach. Kopia lokalna przywraca duże zbiory szybciej niż pobieranie z chmury (zimaspace). Przy małym zbiorze chmura wystarczy, a przy kilku TB potrzebujesz drugiej kopii pod ręką. Awaria łącza utrudnia zarówno odzyskanie plików, jak i regularne robienie kopii.

Jak porównać typy usług: tabela wg kryteriów

Nie ma jednej najlepszej usługi, bo każdy typ ma inną mocną i słabą stronę.

Typ usługi Mocna strona Słaba strona Pasuje, gdy
Dostawca systemowy (Dysk Google, iCloud) wygoda, działa w tle to głównie synchronizacja, mała darmowa pojemność masz mało danych i włączysz historię wersji
Wyspecjalizowany backup w chmurze duże pojemności lub brak limitu, zwykle taniej niż synchronizacja pierwsza kopia i pełne przywracanie zależą od łącza masz setki GB i szybkie łącze wysyłania
Backup z NAS do chmury szybkie przywracanie z kopii lokalnej, chmura jako zapas poza domem potrzebujesz własnego serwera plików masz już NAS i kilka TB
Hosting lub własny serwer pełna kontrola nad retencją i kluczem konfiguracja i pilnowanie spoczywają na tobie wiesz, jak to utrzymać

Do 200 GB zdjęć i dokumentów wybrałbym wyspecjalizowaną usługę z historią wersji albo konto systemowe z włączonymi wersjami. Przy kilku TB zacząłbym od serwera NAS i dopiero jego kopię wysyłał do chmury. Jak to ułożyć, opisuje backup NAS do chmury.

Jak zrobić backup w chmurze krok po kroku?

Sama konfiguracja jest krótka, najwięcej czasu zajmie pierwsze wysyłanie.

  1. Policz dane w GB i sprawdź prędkość wysyłania swojego łącza, a nie pobierania.
  2. Wybierz foldery do kopii. Lista tego, co kopiować i jak często, jest w poradniku o kopii zapasowej komputera.
  3. Włącz szyfrowanie i zapisz klucz poza komputerem.
  4. Ustaw harmonogram, najlepiej na noc.
  5. Przywróć jeden plik, żeby sprawdzić, że kopia działa.

Czas pierwszej kopii policz przed zakupem, bo to on decyduje, czy chmura w ogóle ma sens przy twoim zbiorze. Przykład: 500 GB przy łączu o prędkości wysyłania 20 Mb/s to około 2,3 doby ciągłego wysyłania (500 000 MB × 8 / 20 Mb/s = 200 000 s, czyli około 55,6 godziny).

Pierwsza kopia jest pełna, a kolejne przyrostowe, obejmują tylko zmiany i wysyłają się dużo szybciej.

Czy chmura wystarczy jako jedyna kopia?

Nie. Konto, usługa albo łącze mogą zawieść razem z oryginałem, więc backup w chmurze nie powinien być jedyną kopią (imagazine.pl). Kopia w chmurze leży poza domem lub biurem, dlatego przeżywa zalanie, pożar i włamanie. Pojedyncze konto pozostaje jednak pojedynczym punktem awarii.

Zasada 3-2-1 składa się z trzech elementów:

  • 3 kopie łącznie z oryginałem,
  • 2 różne nośniki,
  • 1 kopia w innym miejscu.

Chmura zwykle jest właśnie tą kopią poza domem.

Czy kopia w chmurze chroni przed ransomware?

Tak, jeśli dostawca trzyma wcześniejsze wersje, a konto ma zabezpieczone logowanie. Synchronizacja zaszyfrowanych plików ich nie ratuje: przenosi je na wszystkie urządzenia. Ransomware potrafi też zaszyfrować dyski podpięte do komputera, a Historia plików w Windows 10 jest domyślnie wyłączona i wymaga dodatkowego dysku (pcformat.pl). Co robić w pierwszej godzinie, gdy kopie są już zagrożone, opisuje tekst o ataku ransomware.

Jak przywrócić pliki z chmury i ile to potrwa?

Pojedyncze pliki wracają od ręki, cały zbiór wymaga tyle czasu, ile trwa jego pobranie z twojego łącza. Przetestuj przywrócenie jednego pliku zaraz po pierwszej kopii, zanim będzie ci potrzebne naprawdę. Przy dużych bibliotekach trzymaj kopię lokalną, z której wrócisz szybciej.

Ile kosztuje przechowywanie plików w chmurze?

Darmowe limity są małe, na przykład 15 GB w Dysku Google. Dalej płacisz abonament zależny od pojemności, więc policz koszt rocznie dla swojego zbioru, razem z jego przewidywanym wzrostem. Usługi backupu oferują zwykle duże pojemności albo brak limitu i bywają tańsze niż synchronizacja (testoria.pl). Przy zdjęciach rodzinnych tańszym uzupełnieniem jest kopia zapasowa na dysku zewnętrznym, która przy tym przywraca pliki szybciej.

Awatar Piotr Zarzycki

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Wymagane pola są oznaczone *