Zanim przeczytasz
RAID w NAS nie jest kopią zapasową. Dane z NAS kopiuje się na osobny dysk lub drugi NAS oraz do chmury, automatycznie i z zachowaniem wersji plików. Układ spełnia regułę 3 kopii na 2 nośnikach, z 1 kopią poza domem. Kopia ma sens dopiero wtedy, gdy sprawdzisz ją próbnym odtworzeniem.
- Dlaczego: RAID chroni tylko przed awarią dysku
- Liczby: 3 kopie, 2 nośniki, 1 poza domem
- Jak: Hyper Backup lub Hybrid Backup Sync, zadanie z wersjami
- Uwaga: sama synchronizacja przenosi też skasowanie
Czy RAID to backup?
Nie. RAID chroni przed awarią dysku, więc NAS działa dalej, gdy jeden z dysków przestaje się kręcić. Nie chroni przed tym, co dzieje się z samymi danymi.
| RAID chroni | RAID nie chroni |
|---|---|
| przed awarią jednego dysku | przed skasowaniem pliku lub folderu |
| przed przerwą w dostępie do plików | przed ransomware, który szyfruje dane |
| przed awarią całego urządzenia, w tym kontrolera | |
| przed kradzieżą lub pożarem |
Prosty sprawdzian: jeśli skasowanie pliku usuwa go ze wszystkich dysków, to nie jest kopia. RAID rozdziela dostępność od bezpieczeństwa danych. Według Acronisa NAS dobrze sprawdza się jako magazyn „ciepły”, do którego sięgasz na co dzień, a rzadko jako „zimny”, czyli archiwum leżące osobno. Dlatego jest jedną z kopii, a nie wszystkimi. Jeśli dopiero rozważasz zakup takiego urządzenia, sprawdź, jak działa serwer NAS i czy potrzebujesz go do backupu.
Co kopiować z NAS i jak często?
Kopiuj to, czego nie odtworzysz: dokumenty, zdjęcia i konfigurację samego NAS. Takie foldery zabezpieczaj codziennie albo co tydzień, zależnie od tego, ile pracy możesz stracić. Filmy i pobrane pliki, które da się pobrać ponownie, wystarczy kopiować rzadziej.
Pomaga jedno pytanie: ile dni zmian jestem gotowa utracić? Odpowiedź ustala częstotliwość. Przy kopii przyrostowej, czyli takiej, która dopisuje tylko zmiany, codzienne zadanie trwa krótko.
Dwie sprawy trzeba jeszcze ustawić:
- retencję, czyli ile wersji i jak długo zachowujesz, żeby dało się cofnąć do pliku sprzed skasowania lub zaszyfrowania,
- komputery: jeśli pliki leżą też na laptopach, Active Backup na NAS Synology zbiera kopie komputerów z Windows, maszyn VMware oraz kont Microsoft 365 i Google Workspace. Trafiają one na NAS, a stamtąd dalej do chmury.
Jak zrobić kopię na drugi dysk lub drugi NAS
Kopię robi się zadaniem z aplikacji producenta: Hyper Backup w Synology albo Hybrid Backup Sync (HBS) w QNAP. Celem jest inne urządzenie niż to, na którym leżą dane. Backup NAS to przesłanie danych do lokalizacji dodatkowej, a drugi dysk lub drugi NAS jest najprostszą z nich.
- Podłącz drugi nośnik i upewnij się, że NAS go widzi.
- Utwórz w aplikacji nowe zadanie kopii i wskaż nośnik jako miejsce docelowe.
- Zaznacz foldery z dokumentami i zdjęciami oraz konfigurację NAS.
- Włącz wersjonowanie i rotację, czyli przechowywanie kilku starszych wersji plików.
- Ustaw harmonogram, najlepiej na noc, i włącz powiadomienia o błędach.
- Uruchom zadanie ręcznie i poczekaj na pierwszą pełną kopię.
W QNAP według instrukcji producenta konfigurację wykonuje się w HBS (instalacja z App Center): w „Backup & Storage” utwórz nowe zadanie (Create, New backup job), wskaż folder źródłowy i miejsce docelowe, a potem uruchom zadanie. Hyper Backup w Synology daje elastyczne miejsca docelowe, wersjonowanie, rotację i przeglądarkę Hyper Backup Explorer, w której oglądasz zawartość kopii bez pełnego odtwarzania.
| Nośnik | Zaleta | Ograniczenie |
|---|---|---|
| Dysk USB przy NAS | prosty w podłączeniu | stoi w tym samym miejscu co NAS |
| Drugi NAS | osobne urządzenie w sieci | wymaga drugiego sprzętu, kopia idzie przez sieć |
Jaki dysk wybrać na kopię?
Wybierz osobny dysk, nie ten sam, który jest już wpięty w NAS jako część układu. Pojemność powinna pokryć dane z zapasem na kolejne wersje plików, bo kopia z wersjami zajmuje więcej miejsca niż same dane. Dysk, który stoi na stałe obok NAS, chroni przed awarią urządzenia, ale nie przed pożarem czy kradzieżą. Dlatego kopię na dysk USB uzupełnia się chmurą.
Kopia pełna, przyrostowa czy różnicowa?
| Rodzaj | Co kopiuje | Zalety i wady |
|---|---|---|
| Pełna | wszystkie wybrane dane | najdłuższa i największa, ale odtwarza się ją najprościej |
| Przyrostowa | zmiany od ostatniej kopii dowolnego typu | szybsza i mniejsza, odtwarzanie bywa bardziej złożone |
| Różnicowa | zmiany od ostatniej pełnej | kompromis między dwiema pozostałymi |
Kopia NAS do chmury
Do chmury użyj zadania kopii z wersjami, nie samej synchronizacji. Synchronizacja (w Synology Cloud Sync) odwzorowuje stan folderu: gdy skasujesz plik na NAS, zniknie on także w chmurze. Zadanie kopii z Hyper Backup lub HBS trzyma starsze wersje, więc z błędu da się wrócić. Nie opierałabym jedynej kopii poza domem na synchronizacji, bo przenosi ona skasowanie i zaszyfrowanie plików równie wiernie jak zwykłą zmianę.
Dostawcę wybierz według kryteriów, nie według reklamy:
| Kryterium | Na co patrzeć |
|---|---|
| Model rozliczania | za zajęte miejsce, za transfer czy ryczałtem |
| Szyfrowanie po stronie klienta | czy dane szyfruje aplikacja na NAS, zanim wyjdą z domu |
| Lokalizacja danych | w jakim kraju leżą serwery |
| Opłata za pobranie (egress) | ile kosztuje ściągnięcie danych przy odtwarzaniu |
| Kopie niezmienialne (immutable) | czy plików nie da się zmienić ani skasować do końca retencji |
Ostatni punkt ma znaczenie przy ransomware: według Veeam kopia niezmienialna pozostaje nietknięta przez cały okres retencji. Koszt całości zależy głównie od modelu rozliczania i opłaty za pobranie, a nie tylko od ceny za gigabajt. Przed decyzją sprawdź aktualny cennik dostawcy.
Magazyn Backblaze B2 współpracuje z Hyper Backup i Cloud Sync w Synology, z Hybrid Backup Sync w QNAP oraz z Cloud Sync w TrueNAS (wg dostawcy). Sprawdź, czy aplikacja Twojego NAS obsługuje wybrane miejsce.
Jak sprawdzić, że kopia działa?
Raz na kwartał odtwórz jeden plik i jeden folder na innym urządzeniu niż NAS. Dopiero taka próba pokazuje, czy kopię da się otworzyć, bo samo zielone „zakończono” w aplikacji tego nie gwarantuje.
- Odtwórz pojedynczy plik, a w Synology obejrzyj kopię w Hyper Backup Explorer.
- Odtwórz cały folder na komputerze i otwórz kilka plików.
- Sprawdź, czy powiadomienia o błędach docierają na Twój adres e-mail.
- Zajrzyj do historii zadania i porównaj daty ostatnich kopii z harmonogramem.
- Przy uszkodzeniu fizycznym dysku nie próbuj naprawiać go samodzielnie: zanieś go do profesjonalnego laboratorium odzyskiwania danych.
Jak to się łączy z zasadą 3-2-1?
Oryginał na NAS, kopia na drugim nośniku i kopia w chmurze to praktyczna realizacja zasady 3-2-1 opisanej przez Acronisa. Chmura odpowiada za część „poza domem”, a drugi dysk lub drugi NAS za drugi nośnik. RAID nie liczy się jako osobna kopia.
Jakich błędów unikać?
- brak kopii poza domem: dysk USB przy NAS nie ochroni przed pożarem ani kradzieżą,
- sama synchronizacja zamiast zadania kopii z wersjami,
- brak testu odtwarzania, więc błąd wychodzi dopiero po awarii,
- ten sam dysk jako źródło i cel kopii,
- ignorowane powiadomienia o nieudanych zadaniach.




Dodaj komentarz